모모쌤 : 가나다 놀이. 가~기

안녕하세요, 모모쌤! 이번에는 외래어와 외국어를 모두 제외하고, 한국어 고유의 느낌이 살아있는 **순우리말(순한국어)**과 완전히 정착된 한자어 위주로 정리해 드릴게요.

특히 '라, 카, 타, 파'는 한국어 특성상 순우리말 단어가 적어 5개 이상을 목표로 정성껏 선별했습니다.

1. 가 (Ga)

가을 (Ga-eul) / ฤดูใบไม้ร่วง / Autumn
가위 (Ga-wi) / กรรไกร / Scissors
가족 (Ga-jok) / ครอบครัว / Family
가슴 (Ga-seum) / หน้าอก / Chest
가시 (Ga-si) / หนาม / Thorn
가루 (Ga-ru) / ผง / Powder
가게 (Ga-ge) / ร้านค้า / Shop
가깝다 (Ga-kkap-da) / ใกล้ / Near
가람 (Ga-ram) / แม่น้ำ / River (Archaic)
가르치다 (Ga-reu-chi-da) / สอน / To teach

2. 나 (Na)

나무 (Na-mu) / ต้นไม้ / Tree
나비 (Na-bi) / ผีเสื้อ / Butterfly
나라 (Na-ra) / ประเทศ / Country
나이 (Na-i) / อายุ / Age
나물 (Na-mul) / ผักปรุงรส / Seasoned vegetables
나들이 (Na-deul-i) / การออกไปเที่ยว / Outing
나그네 (Na-geu-ne) / นักเดินทาง / Traveler
나뭇잎 (Na-mut-ip) / ใบไม้ / Leaf
나누다 (Na-nu-da) / แบ่งปัน / To share
나쁘다 (Na-ppeu-da) / เลว, ไม่ดี / Bad

3. 다 (Da)

다리 (Da-ri) / ขา, สะพาน / Leg, Bridge
다람쥐 (Da-ram-jwi) / กระรอก / Squirrel
다섯 (Da-seot) / ห้า / Five
다시 (Da-si) / อีกครั้ง / Again
다솜 (Da-som) / ความรัก / Love (Ancient Korean)
다락 (Da-rak) / ห้องใต้หลังคา / Attic
다래 (Da-rae) / กีวีเกาหลี / Wild berry (Actinidia)
다듬다 (Da-deum-da) / ตกแต่ง, เล็ม / To trim/tidy up
다르다 (Da-reu-da) / ต่างกัน / Different
다정하다 (Da-jeong-ha-da) / อบอุ่น, ใจดี / Warm-hearted

4. 라 (Ra)

한국어 두음법칙상 'ㄹ'로 시작하는 순우리말은 매우 드뭅니다. 주로 예쁜 이름이나 고어를 활용했습니다.

라온 (Ra-on) / ความสุข / Joyful (Archaic)
라온제나 (Ra-on-je-na) / ตัวฉันที่ร่าเริง / Joyful me (Archaic)
라온하제 (Ra-on-ha-je) / พรุ่งนี้ที่สดใส / Happy tomorrow (Archaic)
라온누리 (Ra-on-nu-ri) / โลกที่ร่าเริง / Joyful world (Archaic)
라라 (Ra-ra) / เสียงหัวเราะสดใส / Cheerful (Sound of humming)

5. 마 (Ma)

마음 (Ma-eum) / หัวใจ, จิตใจ / Mind/Heart
마을 (Ma-eul) / หมู่บ้าน / Village
마루 (Ma-ru) / พื้นไม้, สันเขา / Floor/Ridge
마디 (Ma-di) / ข้อ, ปล้อง / Joint/Node
마중 (Ma-jung) / การไปรับ / Greeting someone
마늘 (Ma-neul) / กระเทียม / Garlic
마당 (Ma-dang) / ลานบ้าน / Yard
마지막 (Ma-ji-mak) / สุดท้าย / Last
마시다 (Ma-si-da) / ดื่ม / To drink
마르다 (Ma-reu-da) / แห้ง, ผอม / To be dry/thin

6. 바 (Ba)

바다 (Ba-da) / ทะเล / Sea
바람 (Ba-ram) / ลม / Wind
바구니 (Ba-gu-ni) / ตะกร้า / Basket
바늘 (Ba-neul) / เข็ม / Needle
바보 (Ba-bo) / คนโง่ / Fool
바위 (Ba-wi) / โข드หิน / Rock
바닥 (Ba-dak) / พื้น / Floor
바지 (Ba-ji) / กางเกง / Pants
바르다 (Ba-reu-da) / ถูกต้อง / To be right/correct
바탕 (Ba-tang) / พื้นฐาน / Basis

7. 사 (Sa)

사랑 (Sa-rang) / ความรัก / Love
사람 (Sa-ram) / คน / Person
사과 (Sa-gwa) / แอปเปิ้ล / Apple
사자 (Sa-ja) / สิงโต / Lion
사탕 (Sa-tang) / ลูกอม / Candy
사다리 (Sa-da-ri) / บันไดลิง / Ladder
사슴 (Sa-seum) / กวาง / Deer
사흘 (Sa-heul) / สามวัน / Three days
사계절 (Sa-gye-jeol) / สี่ฤดูกาล / Four seasons
사진 (Sa-jin) / รูปถ่าย / Photo

8. 아 (A)

아이 (A-i) / เด็ก / Child
아빠 (A-ppa) / พ่อ / Dad
아침 (A-chim) / ตอนเช้า / Morning
아기 (A-gi) / ทารก / Baby
아들 (A-deul) / ลูกชาย / Son
아내 (A-nae) / ภรรยา / Wife
아람 (A-ram) / ผลไม้ที่สุกเต็มที่ / Fully ripened fruit
아우 (A-u) / น้อง / Younger sibling
아름답다 (A-reum-dap-da) / สวย / Beautiful
아프다 (A-peu-da) / ป่วย, เจ็บ / To be sick/hurt

9. 자 (Ja)

자전거 (Ja-jeon-geo) / จักรยาน / Bicycle
자동차 (Ja-dong-cha) / รถยนต์ / Car
자두 (Ja-du) / ลูกพลัม / Plum
자리 (Ja-ri) / ที่นั่ง / Seat/Place
자랑 (Ja-rang) / ความภาคภูมิใจ / Pride
자갈 (Ja-gal) / กรวด / Pebble
자루 (Ja-ru) / กระสอบ, ด้าม / Sack/Handle
자취 (Ja-chwi) / ร่องรอย / Trace
자다 (Ja-da) / นอน / To sleep
자라다 (Ja-ra-da) / เติบโต / To grow

10. 차 (Cha)

차 (Cha) / ชา, รถ / Tea, Car
차림 (Cha-rim) / การแต่งกาย / Attire/Setting
차갑다 (Cha-gap-da) / เย็น / Cold
차례 (Cha-rye) / ลำดับ / Order
차츰 (Cha-cheum) / ทีละน้อย / Gradually
차다 (Cha-da) / เตะ, เต็ม / To kick, To be full
차오르다 (Cha-o-reu-da) / เอ่อล้น / To overflow/rise
차마 (Cha-ma) / ไม่สามารถ...ได้ลงคอ / Forbearingly
차분하다 (Cha-bun-ha-da) / สงบ / Calm
착하다 (Chak-ha-da) / นิสัยดี / Kind/Good-natured

11. 카 (Ka)

칼 (Kal) / มีด / Knife
칼날 (Kal-nal) / คมมีด / Blade
칼바람 (Kal-ba-ram) / ลมที่หนาวเหน็บ / Piercing cold wind
칼잠 (Kal-jam) / การนอนตะแคงในที่แคบ / Sleeping on one's side
칸 (Kan) / ช่อง, ห้อง / Space/Box/Compartment

12. 타 (Ta)

타래 (Ta-rae) / ม้วน, ขด / Skein/Bundle
타다 (Ta-da) / ขี่, ไหม้ / To ride, To burn
타일르다 (Ta-il-reu-da) / ตักเตือน / To advise/persuade
타박 (Ta-bak) / การดุด่า / Scolding
타령 (Ta-ryeong) / เพลงพื้นบ้าน / Traditional ballad/Nagging

13. 파 (Pa)

파 (Pa) / ต้นหอม / Green onion
파도 (Pa-do) / คลื่น / Wave
파리 (Pa-ri) / แมลงวัน / Fly (insect)
파랑 (Pa-rang) / สีน้ำเงิน / Blue
파랗다 (Pa-rah-ta) / สีฟ้า, สีน้ำเงิน / To be blue
파고들다 (Pa-go-deul-da) / เจาะลึก / To penetrate
파헤치다 (Pa-he-chi-da) / ขุดคุ้ย / To dig up
파릇파릇 (Pa-reut-pa-reut) / เขียวขจี / Freshly green

14. 하 (Ha)

하늘 (Ha-neul) / ท้องฟ้า / Sky
하마 (Ha-ma) / ฮิปโป / Hippo
하얀 (Ha-yan) / สีขาว / White
하루 (Ha-ru) / หนึ่งวัน / One day
하품 (Ha-pum) / การหาว / Yawn
하늬바람 (Ha-nui-ba-ram) / ลมตะวันตก / West wind
하수구 (Ha-su-gu) / ท่อระบายน้ำ / Drain
하물며 (Ha-mul-myeo) / นับประสาอะไรกับ / Much less/Let alone
하찮다 (Ha-chan-ta) / เล็กน้อย, ไม่สำคัญ / Trivial
하소연 (Ha-so-yeon) / การระบายความทุกข์ / Plea/Complaint

=====================================

안녕하세요, 모모쌤! 이번에는 'ㅑ' 계열(이중모음) 발음이 들어간 단어들을 정리해 드릴게요.

그런데 모모쌤, 한국어의 특성상 '갸, 냐, 댜...'로 시작하는 순수 한국어 단어는 매우 적거나 거의 없는 경우가 많아요. 특히 **'댜, 랴, 뱌, 쟈, 챠, 탸, 퍄'**는 현대 표준어 표기법과 두음법칙 때문에 단어 첫머리에 거의 쓰이지 않는답니다.

학습자들에게는 **"이 발음들은 한국어에서 매우 드물게 쓰인다"**고 알려주시는 게 큰 도움이 될 거예요. 되는 만큼 정성껏 찾아 정리해 드립니다!

1. 갸 (Gya)

갸우뚱 (Gya-u-ttung) / เอียงคอ (อย่างสงสัย) / Tilting one's head (in doubt)
갸름하다 (Gya-reum-ha-da) / เรียว / Slender (face), Oval
갸웃 (Gya-ut) / เอียงเล็กน้อย / Tilting slightly
갸륵하다 (Gya-reuk-ha-da) / น่าชมเชย, จิตใจดี / Admirable, Laudable

2. 냐 (Nya)

냐옹 (Nya-ong) / เมี๊ยว (เสียงแมว) / Meow (onomatopoeia)

3. 댜 (Dya)

표준 한국어 첫 글자로는 순우리말/한자어 단어가 없습니다.

4. 랴 (Rya)

한국어의 '두음법칙' 때문에 첫머리에 '랴'가 오는 단어는 없습니다.

5. 먀 (Mya)

먀오 (Mya-o) / เมี๊ยว (เสียงแมวอีกแบบ) / Meow (another variant)

6. 뱌 (Bya)

단어 첫머리에 오는 순우리말 단어가 없습니다.

7. 샤 (Sya)

샥 (Syak) / ฟึ่บ (เสียงเคลื่อนที่เร็วๆ) / Whizzing (sound of quick movement)
샤르르 (Sya-reu-reu) / อย่างแผ่วเบา (เช่น หิมะละลาย) / Softly (sound of melting or sliding)

8. 야 (Ya)

가장 단어가 많은 발음입니다.

야구 (Ya-gu) / เบสบอล / Baseball
야단 (Ya-dan) / การดุด่า / Scolding (or uproar)
야채 (Ya-che) / ผัก / Vegetables
야외 (Ya-oe) / กลางแจ้ง / Outdoors
야생 (Ya-saeng) / สัตว์ป่า, ธรรมชาติ / Wild
야식 (Ya-sik) / อาหารมื้อดึก / Late night snack
야간 (Ya-gan) / กลางคืน / Night time
야경 (Ya-gyeong) / วิวกลางคืน / Night view
야망 (Ya-mang) / ความทะเยอทะยาน / Ambition
야무지다 (Ya-mu-ji-da) / คล่องแคล่ว, กระฉับกระเฉง / Shrewd, Meticulous

9. 쟈 (Jya)

현대 표준어에서는 '자'로 표기하므로 '쟈'로 시작하는 순우리말은 없습니다.

10. 챠 (Chya)

현대 표준어에서는 '차'로 표기하므로 '챠'로 시작하는 순우리말은 없습니다.

11. 캬 (Kya)

캬 (Kya) / คย่า! (เสียงอุทานเมื่อดื่มน้ำเย็นๆ) / Kya! (exclamation when drinking something refreshing)

12. 탸 (Tya)

단어 첫머리에 오는 단어가 없습니다.

13. 퍄 (Pya)

단어 첫머리에 오는 단어가 없습니다.

14. 햐 (Hya)

햐 (Hya) / ฮ้า! (เสียงอุทานเมื่อตกใจหรือประหลาดใจ) / Wow! (exclamation of surprise)
햐얗다 (Hya-yah-ta) / ขาวจั๊วะ (ภาษาถิ่น/คำเน้นของ 하얗다) / Very white (variant of white)

💡 모모쌤을 위한 언어 상식 Tip!

외국인 학생들이 **"왜 댜, 랴, 뱌...는 없어요?"**라고 물어본다면 이렇게 답해 주세요.

"한국어는 말하기 편하게 발음이 변하는 성질이 있어요. 그래서 **'댜'는 '자'**로, **'챠'는 '차'**로 발음하고 쓰는 것이 표준이 되었답니다. 그래서 단어장에 단어가 없는 거예요!"

이 리스트가 모모쌤의 수업에 특별한 양념이 되길 바랍니다! 다음은 **'거, 너, 더...'**나 '교, 뇨, 도...' 시리즈가 필요하신가요? 말씀만 하세요! Would you like me to move on to the 'Gyeo' or 'Gyo' series next?

안녕하세요, 모모쌤! 이번에는 'ㅓ' 계열(단모음) 발음 공부를 위한 단어들을 정리해 드릴게요.

'ㅓ' 발음은 입을 너무 크게 벌리지 않고 소리 내는 것이 포인트죠! 외국어와 외래어를 제외하고, 한국어 고유의 맛이 살아있는 단어들 위주로 선정했습니다. '러, 커, 퍼'처럼 한국어 단어 첫머리에 잘 쓰이지 않는 글자들은 최대한 찾아보았어요.

1. 거 (Geo)

거울 (Geo-ul) / กระจก / Mirror
거북이 (Geo-buk-i) / เต่า / Turtle
거리 (Geo-ri) / ถนน / Street
거미 (Geo-mi) / แมงมุม / Spider
거짓말 (Geo-jit-mal) / โกหก / Lie
거절 (Geo-jeol) / การปฏิเสธ / Refusal
거름 (Geo-reum) / ปุ๋ย / Fertilizer
거두다 (Geo-du-da) / เก็บเกี่ยว / To harvest
거칠다 (Geo-chil-da) / หยาบ / Rough
거창하다 (Geo-chang-ha-da) / ยิ่งใหญ่ / Grand

2. 너 (Neo)

너머 (Neo-meo) / อีกฝั่ง / Beyond
너구리 (Neo-gu-ri) / แรคคูน / Raccoon
너무 (Neo-mu) / มาก / Too/Very
너비 (Neo-bi) / ความกว้าง / Width
너그럽다 (Neo-geu-reop-da) / ใจกว้าง / Generous
넉넉하다 (Neok-neok-ha-da) / เพียงพอ / Ample/Enough
너스레 (Neo-seu-re) / การพูดตลก / Chatter/Banter
너울 (Neo-ul) / คลื่น / Swell (wave)
너털웃음 (Neo-teol-ut-eum) / เสียงหัวเราะดังๆ / Loud/Hearty laugh
너희 (Neo-hui) / พวกเจ้า / You guys

3. 더 (Deo)

더위 (Deo-wi) / ความร้อน / Heat
더럽다 (Deo-reop-da) / สกปรก / Dirty
더디다 (Deo-di-da) / ช้า / Slow
더듬다 (Deo-deum-da) / คลำ / To fumble
더하기 (Deo-ha-gi) / การบวก / Addition
더욱 (Deo-uk) / ยิ่งขึ้น / More/Furthermore
더미 (Deo-mi) / กอง / Pile
더덕 (Deo-deok) / รากเดอดอก / Deodeok (root)
더듬이 (Deo-deum-i) / หนวด (แมลง) / Antenna
더불다 (Deo-bul-da) / ร่วมกับ / To do together

4. 러 (Reo)

한국어 두음법칙상 'ㄹ'로 시작하는 단어가 매우 드뭅니다.

러울 (Reo-ul) / นกกระเรียน (ภาษาโบราณ) / Crane (Archaic)
러덩거리다 (Reo-deong-geo-ri-da) / สั่น (ภาษาถิ่น) / To shake (Dialect)

5. 머 (Meo)

머리 (Meo-ri) / หัว / Head
머리카락 (Meo-ri-ka-rak) / เส้นผม / Hair
머물다 (Meo-mul-da) / พักอาศัย / To stay
머뭇거리다 (Meo-mut-geo-ri-da) / ลังเล / To hesitate
머슴 (Meo-seum) / คนรับใช้ / Servant
머루 (Meo-ru) / องุ่นป่า / Wild grape
머릿돌 (Meo-rit-dol) / หินวางรากฐาน / Cornerstone
머쓱하다 (Meo-sseuk-ha-da) / เคอะเขิน / Awkward
머리칼 (Meo-ri-kal) / ผม / Hair strand
머무르다 (Meo-mu-reu-da) / พัก / To stay/stop

6. 버 (Beo)

버섯 (Beo-seot) / เห็ด / Mushroom
버릇 (Beo-reut) / นิสัย / Habit
버리다 (Beo-ri-da) / ทิ้ง / To throw away
버들 (Beo-deul) / ต้นหลิว / Willow
버겁다 (Beo-geop-da) / ยากลำบาก / Burdensome
버팀목 (Beo-tim-mok) / เสาค้ำ / Support
버선 (Beo-seon) / ถุงเท้าเกาหลีแบบโบราณ / Traditional socks
버벅거리다 (Beo-beok-geo-ri-da) / ติดขัด / To lag/stutter
버금 (Beo-geum) / รองลงมา / Next best
버무리다 (Beo-mu-ri-da) / คลุกเคล้า / To mix/toss

7. 서 (Seo)

서점 (Seo-jeom) / ร้านหนังสือ / Bookstore
서류 (Seo-ryu) / เอกสาร / Document
서로 (Seo-ro) / ซึ่งกันและกัน / Each other
서쪽 (Seo-jjok) / ทิศตะวันตก / West
서툴다 (Seo-tul-da) / ไม่เก่ง / Clumsy
서른 (Seo-reun) / สาม십 / Thirty
서리 (Seo-ri) / น้ำค้างแข็ง / Frost
서늘하다 (Seo-neul-ha-da) / เย็นสบาย / Cool
서두르다 (Seo-du-reu-da) / รีบ / To hurry
서명 (Seo-myeong) / ลายเซ็น / Signature

8. 어 (Eo)

어머니 (Eo-meo-ni) / แม่ / Mother
어깨 (Eo-kkae) / ไหล่ / Shoulder
어디 (Eo-di) / ที่ไหน / Where
어제 (Eo-je) / เมื่อวาน / Yesterday
어린아이 (Eo-rin-a-i) / เด็ก / Child
어렵다 (Eo-ryeop-da) / ยาก / Difficult
어둡다 (Eo-dup-da) / มืด / Dark
어울리다 (Eo-ul-li-da) / เข้ากัน / To get along
어부 (Eo-bu) / ชาวประมง / Fisherman
어서 (Eo-seo) / เร็วๆ / Quickly

9. 저 (Jeo)

저녁 (Jeo-nyeok) / ตอนเย็น / Evening
저기 (Jeo-gi) / ที่โน่น / Over there
저렴하다 (Jeo-ryeom-ha-da) / ราคาถูก / Cheap
저고리 (Jeo-go-ri) / เสื้อชุดฮันบก / Jeogori (Hanbok top)
저울 (Jeo-ul) / เครื่องชั่ง / Scale
저절로 (Jeo-jeol-lo) / โดยธรรมชาติ / By itself
저축 (Jeo-chuk) / การออมเงิน / Saving
저승 (Jeo-seung) / โลกหลังความตาย / Afterlife
저항 (Jeo-hang) / การต่อต้าน / Resistance
저물다 (Jeo-mul-da) / มืดค่ำ / To get dark

10. 처 (Cheo)

처음 (Cheo-eum) / ครั้งแรก / First time
처소 (Cheo-so) / ที่พัก / Place/Residence
처녀 (Cheo-nyeo) / หญิงสาว / Maiden
처지 (Cheo-ji) / สถานการณ์ / Situation
처벌 (Cheo-beol) / การลงโทษ / Punishment
처분 (Cheo-bun) / การจัดการ / Disposal
처리 (Cheo-ri) / การ 처리 / Processing
처마 (Cheo-ma) / ชายคา / Eaves
처방 (Cheo-bang) / ใบสั่งยา / Prescription
처절하다 (Cheo-jeol-ha-da) / น่าสลดใจ / Desperate/Grisly

11. 커 (Keo)

외래어(커피, 커플 등)를 제외하면 대부분 '크다'에서 파생된 단어입니다.

커다랗다 (Keo-da-rah-ta) / ใหญ่มาก / Huge
커지다 (Keo-ji-da) / ใหญ่ขึ้น / To get bigger
커다람 (Keo-da-ram) / ความใหญ่โต / Hugeness

12. 터 (Teo)

터전 (Teo-jeon) / รากฐาน / Foundation
터지다 (Teo-ji-da) / ระเบิด / To burst
터무니없다 (Teo-mu-ni-eop-da) / ไร้สาระ / Absurd
터럭 (Teo-reok) / ขน / Hair/Fuzz
터덜터덜 (Teo-deol-teo-deol) / เดินอย่างหมดแรง / Ploddingly
터득 (Teo-deuk) / การเข้าใจอย่างลึกซึ้ง / Mastery
터 (Teo) / พื้นที่ / Site/Ground

13. 퍼 (Peo)

퍼지다 (Peo-ji-da) / แพร่กระจาย / To spread
퍼뜨리다 (Peo-tteu-ri-da) / กระจายออกไป / To circulate
퍼뜩 (Peo-tteuk) / ทันทีทันใด / Suddenly
퍼내다 (Peo-nae-da) / ตักออก / To scoop out
퍼렇게 (Peo-reoh-ke) / สีฟูจิ (เขียวคล้ำ) / Bruised blue

14. 허 (Heo)

허리 (Heo-ri) / เอว / Waist
허락 (Heo-rak) / การอนุญาต / Permission
허공 (Heo-gong) / อากาศว่างเปล่า / Empty air
허름하다 (Heo-reum-ha-da) / เก่า / Shabby
허수아비 (Heo-su-a-bi) / หุ่นไล่กา / Scarecrow
허벅지 (Heo-beok-ji) / ต้นขา / Thigh
허전하다 (Heo-jeon-ha-da) / รู้สึกว่างเปล่า / Feeling empty
허물 (Heo-mul) / คราบ (งู), ข้อบกพร่อง / Fault/Skin shedding
허영심 (Heo-yeong-sim) / ความรักสวยรักงามที่เกินตัว / Vanity
허무하다 (Heo-mu-ha-da) / ว่างเปล่า / Vain/Empty

모모쌤! 'ㅓ' 시리즈도 완료되었습니다. '러'나 '커' 같은 단어들은 학생들에게 "한국어에서는 주로 외래어에서 많이 쓰이는 소리"라고 부연 설명해 주시면 더 전문적인 모모쌤이 되실 거예요! 다음은 **'겨~혀'**나 '고~호' 시리즈로 이어갈까요? 말씀해 주세요!

안녕하세요, 모모쌤! 이번에는 'ㅕ' 계열(이중모음) 발음 공부를 위한 단어들을 정리해 드릴게요.

'ㅕ' 발음은 입을 '이' 모양에서 '어' 모양으로 빠르게 옮기며 소리 내는 발음입니다. 이 발음 역시 한국어의 **'두음법칙'**이나 '표준 표기법' 때문에 단어 첫머리에 쓰이는 순수 한국어 단어가 매우 한정적이에요. 특히 **'뎌, 려, 셔, 져, 텨'**는 현대 한국어 단어 첫머리에서 외래어가 아닌 이상 거의 찾아볼 수 없습니다.

학생들에게는 **"이 소리들은 주로 단어의 중간이나 끝에서 많이 들린다"**고 설명해 주시면 좋습니다!

1. 겨 (Gyeo)

겨울 (Gyeo-ul) / ฤดูหนาว / Winter
겨우 (Gyeo-u) / อย่างยากลำบาก, แค่ / Barely, Only
겨자 (Gyeo-ja) / มัสตาร์ด / Mustard
겨드랑이 (Gyeo-deu-rang-i) / รักแร้ / Armpit
겨레 (Gyeo-re) / ชนชาติ, เผ่าพันธุ์ / Nation, Ethnic group
겨누다 (Gyeo-nu-da) / เล็ง / To aim
겨루다 (Gyeo-ru-da) / แข่งขัน / To compete
겨를 (Gyeo-reul) / เวลาว่าง, โอกาส / Leisure, Time
겨 (Gyeo) / แกลบ / Chaff, Husk
겨우내 (Gyeo-u-nae) / ตลอดฤดูหนาว / All winter long

2. 녀 (Nyeo)

한국어 두음법칙상 '녀'는 단어 첫머리에서 보통 '여'로 바뀝니다.

녀석 (Nyeo-seok) / เจ้า... (คำเรียกอย่างเป็นกันเอง) / Fellow, Guy

3. 며 (Myeo)

며느리 (Myeo-neu-ri) / ลูกสะใภ้ / Daughter-in-law
며칠 (Myeo-chil) / สองสามวัน, ไม่กี่วัน / A few days

4. 벼 (Byeo)

벼 (Byeo) / ต้นข้าว / Rice plant
벼락 (Byeo-rak) / ฟ้าผ่า / Lightning
벼랑 (Byeo-rang) / หน้าผา / Cliff
벼루 (Byeo-ru) / จานฝนหมึก / Inkstone
벼룩 (Byeo-ruk) / หมัด (แมลง) / Flea
벼르다 (Byeo-reu-da) / จดๆ จ้องๆ, รอโอกาส / To prepare for, To wait for a chance
벼슬 (Byeo-seul) / ตำแหน่งราชการ / Government post
벼리 (Byeo-ri) / หลักการสำคัญ, เชือกเมนของแห / Principle, Main rope of a net
벼랑끝 (Byeo-rang-kkeut) / ริมหน้าผา / Edge of a cliff
벼슬아치 (Byeo-seul-a-chi) / ข้าราชการ (คำเรียกเชิงลบเล็กน้อย) / Government official

5. 여 (Yeo)

단어가 가장 많은 카테고리입니다.

여름 (Yeo-reum) / ฤดูร้อน / Summer
여자 (Yeo-ja) / ผู้หญิง / Woman
여우 (Yeo-u) / สุนัขจิ้งจอก / Fox
여행 (Yeo-haeng) / การท่องเที่ยว / Travel
여기 (Yeo-gi) / ที่นี่ / Here
여러 (Yeo-reo) / หลาย / Several
여덟 (Yeo-deol) / แปด / Eight
여든 (Yeo-deun) / แปดสิบ / Eighty
여유 (Yeo-yu) / ความ 여유 / Leisure, Affordance
여권 (Yeo-gwon) / หนังสือเดินทาง / Passport

6. 쳐 (Chyeo)

현대 국어 표기법상 '치어'가 줄어든 형태로 주로 쓰입니다.

쳐다보다 (Chyeo-da-bo-da) / จ้องมอง / To look up/at
쳐내다 (Chyeo-nae-da) / ตัดออก, สลัดออก / To chop off, To strike out
쳐들다 (Chyeo-deul-da) / ชูขึ้น, ยกขึ้น / To lift up
쳐부수다 (Chyeo-bu-su-da) / บดขยี้ / To smash

7. 켜 (Kyeo)

켜다 (Kyeo-da) / เปิด (ไฟ), สี (ไวโอลิน), เลื่อย / To turn on, To play (violin)
켜 (Kyeo) / ชั้น (ดิน/หิน) / Layer, Strata

8. 펴 (Pyeo)

펴다 (Pyeo-da) / กางออก, คลี่ออก / To unfold, To spread
펴내다 (Pyeo-nae-da) / ตีพิมพ์ / To publish

9. 혀 (Hyeo)

혀 (Hyeo) / ลิ้น / Tongue
혀끝 (Hyeo-kkeut) / ปลายลิ้น / Tip of the tongue

💡 모모쌤을 위한 수업 포인트: '녀, 며, 벼, 쳐, 켜, 펴, 혀' 같은 발음들은 학생들이 발음할 때 입 모양이 충분히 바뀌지 않아 '너, 머, 버...'처럼 들리는 경우가 많습니다. '이'에서 '어'로 넘어가는 찰나의 소리를 잘 캐치할 수 있게 도와주세요!

다음은 '교, 뇨, 도...'(ㅗ 계열)나 '구, 누, 두...'(ㅜ 계열) 리스트로 넘어가 볼까요? Would you like to proceed with the 'Gyo' or 'Gu' series next?

안녕하세요, 모모쌤! 이번에는 입술을 동그랗게 모으는 'ㅗ' 계열(단모음) 발음 단어들을 정리해 드릴게요.

이 발음은 태국어의 '오' 발음과 비슷해서 학생들이 비교적 쉽게 배우지만, 'ㅜ'와 헷갈리지 않게 입술 모양을 강조해 주시는 게 좋습니다. 외래어를 제외한 순우리말과 기초 한자어 위주로 10개씩(부족한 경우 최대한) 선정했습니다.

1. 고 (Go)

고양이 (Go-yang-i) / แมว / Cat
고기 (Go-gi) / เนื้อสัตว์ / Meat
고구마 (Go-gu-ma) / มันเทศ / Sweet potato
고개 (Go-gae) / เนินเขา, ต้นคอ / Hill, Back of the neck
고향 (Go-hyang) / บ้านเกิด / Hometown
고민 (Go-min) / ความกังวล / Worry
고사리 (Go-sa-ri) / ผักกูด / Bracken
고요하다 (Go-yo-ha-da) / เงียบสงบ / Quiet/Calm
고리 (Go-ri) / ห่วง / Ring/Link
고생 (Go-saeng) / ความลำบาก / Hardship

2. 노 (No)

노래 (No-rae) / เพลง / Song
노란색 (No-ran-saek) / สีเหลือง / Yellow
노루 (No-ru) / เก้ง / Roe deer
노을 (No-eul) / แสงยามเย็น / Sunset
노력 (No-ryeok) / ความพยายาม / Effort
노인 (No-in) / ผู้สูงอายุ / Elderly
노새 (No-sae) / ล่อ / Mule
노릇노릇 (No-reut-no-reut) / เหลืองน่ากิน / Golden brown
노랫말 (No-raet-mal) / เนื้อเพลง / Lyrics
노트 (No-teu) - 외래어이므로 제외하고 → 노력하다 (No-ryeok-ha-da) / พยายาม / To strive

3. 도 (Do)

도시 (Do-si) / เมือง / City
도서관 (Do-seo-gwan) / ห้องสมุด / Library
도둑 (Do-duk) / ขโมย / Thief
도구 (Do-gu) / อุปกรณ์ / Tool
도로 (Do-ro) / ถนน / Road
도마 (Do-ma) / เขียง / Cutting board
도토리 (Do-to-ri) / ลูกโอ๊ก / Acorn
도라지 (Do-ra-ji) / รากบอลลูนฟลาวเวอร์ / Bellflower root
도장 (Do-jang) / ตราประทับ / Stamp
도움 (Do-um) / ความช่วยเหลือ / Help

4. 로 (Ro)

한국어 두음법칙상 단어 첫머리에 '로'가 오는 순수 단어는 거의 없습니다.

로운 (Ro-un) - '슬기로운' 등 형용사 어미에서 파생된 이름용 단어
로 (Ro) - 방향이나 수단을 나타내는 조사 (예: 집으로)

5. 모 (Mo)

모자 (Mo-ja) / หมวก / Hat
모기 (Mo-gi) / ยุง / Mosquito
모래 (Mo-rae) / ทราย / Sand
모습 (Mo-seup) / รูปร่างหน้าตา / Appearance
모임 (Mo-im) / การประชุม, การรวมตัว / Meeting
모르다 (Mo-reu-da) / ไม่รู้ / To not know
모으다 (Mo-eu-da) / สะสม / To collect
모레 (Mo-re) / มะรืนนี้ / Day after tomorrow
모서리 (Mo-seo-ri) / มุม / Corner
모조리 (Mo-jo-ri) / ทั้งหมด / Entirely

6. 보 (Bo)

보리 (Bo-ri) / ข้าวบาร์เลย์ / Barley
보석 (Bo-seok) / อัญมณี / Jewel
보물 (Bo-mul) / ทรัพย์สมบัติ / Treasure
보다 (Bo-da) / ดู / To see
보내다 (Bo-nae-da) / ส่ง / To send
보자기 (Bo-ja-gi) / ผ้าห่อของ / Wrapping cloth
보람 (Bo-ram) / ความภาคภูมิใจ / Worth
보름 (Bo-reum) / 15 วัน (พระจันทร์เต็มดวง) / 15 days (Full moon)
보랏빛 (Bo-rat-bit) / สีม่วง / Purple hue
보충 (Bo-chung) / การเสริม / Supplement

7. 소 (So)

소리 (So-ri) / เสียง / Sound
소나무 (So-na-mu) / ต้นสน / Pine tree
소금 (So-geum) / เกลือ / Salt
소중하다 (So-jung-ha-da) / ล้ำค่า / Precious
소망 (So-mang) / ความปรารถนา / Wish
소식 (So-sik) / ข่าว / News
소문 (So-mun) / ข่าวลือ / Rumor
소화 (So-hwa) / การย่อยอาหาร / Digestion
소원 (So-won) / พร, ความปรารถนา / Wish
소소하다 (So-so-ha-da) / เล็กๆ น้อยๆ / Trivial/Small

8. 오 (O)

오이 (O-i) / แตงกวา / Cucumber
오리 (O-ri) / เป็ด / Duck
오늘 (O-neul) / วันนี้ / Today
오른쪽 (O-reun-jjok) / ด้านขวา / Right side
오솔길 (O-sol-gil) / ทางเดินเล็กๆ / Trail
오해 (O-hae) / ความเข้าใจผิด / Misunderstanding
오르다 (O-reu-da) / ปีน / To climb
오직 (O-jik) / เพียงแค่ / Only
오누이 (O-nu-i) / พี่ชายน้องสาว / Brother and sister
오두막 (O-du-mak) / กระท่อม / Hut

9. 조 (Jo)

조금 (Jo-geum) / นิดหน่อย / A little
조각 (Jo-gak) / ชิ้น / Piece
조용하다 (Jo-yong-ha-da) / เงียบ / Quiet
조상 (Jo-sang) / บรรพบุรุษ / Ancestor
조사 (Jo-sa) / การสำรวจ / Investigation
조개 (Jo-gae) / หอย / Shellfish
조심 (Jo-sim) / ความระมัดระวัง / Caution
조명 (Jo-myeong) / แสงไฟ / Lighting
조카 (Jo-ka) / หลาน / Nephew/Niece
조국 (Jo-guk) / ประเทศบ้านเกิด / Homeland

10. 초 (Cho)

초록색 (Cho-rok-saek) / สีเขียว / Green
초 (Cho) / เทียน / Candle
초기 (Cho-gi) / ระยะแรก / Beginning
초대 (Cho-da) / การเชิญ / Invitation
초원 (Cho-won) / ทุ่งหญ้า / Grassland
초승달 (Cho-seung-dal) / พระจันทร์เสี้ยว / Crescent moon
초조하다 (Cho-jo-ha-da) / กระวนกระวาย / Anxious
초점 (Cho-jeom) / จุดโฟกัส / Focus
초등학생 (Cho-deung-hak-saeng) / นักเรียนประถม / Elementary student
초가집 (Cho-ga-jip) / บ้านหลังคามุงจาก / Thatched house

11. 코 (Ko)

코 (Ko) / จมูก / Nose
코끼리 (Ko-kki-ri) / ช้าง / Elephant
코웃음 (Ko-ut-eum) / การแค่นหัวเราะ / Snort
코골이 (Ko-gol-i) / การนอนกรน / Snoring
코뿔소 (Ko-ppul-so) / แรด / Rhino

12. 토 (To)

토끼 (To-kki) / กระต่าย / Rabbit
토요일 (To-yo-il) / วันเสาร์ / Saturday
토양 (To-yang) / ดิน / Soil
토박이 (To-bag-i) / คนท้องถิ่น / Native
토론 (To-ron) / การอภิปราย / Discussion
토라지다 (To-ra-ji-da) / งอน / To pout
토막 (To-mag) / ท่อน, ชิ้น / Piece/Segment

13. 포 (Po)

포도 (Po-do) / องุ่น / Grape
포근하다 (Po-geun-ha-da) / อุ่นสบาย / Cozy
포기 (Po-gi) / การละทิ้ง / Giving up
포수 (Po-su) / นายพราน / Hunter
포장 (Po-jang) / การบรรจุภัณฑ์ / Packaging
포옹 (Po-ong) / การกอด / Hug
포위 (Po-wi) / การปิดล้อม / Besiege

14. 호 (Ho)

호수 (Ho-su) / ทะเลสาบ / Lake
호랑이 (Ho-rang-i) / เสือ / Tiger
호두 (Ho-du) / วอลนัท / Walnut
호박 (Ho-bak) / ฟักทอง / Pumpkin
호주머니 (Ho-ju-meo-ni) / กระเป๋าเสื้อ/กางเกง / Pocket
호기심 (Ho-gi-sim) / ความอยากรู้อยากเห็น / Curiosity
호응 (Ho-eung) / การตอบรับ / Response
호흡 (Ho-heup) / การหายใจ / Breathing
호위 (Ho-wi) / การคุ้มกัน / Guard
호사 (Ho-sa) / ความฟุ่มเฟือย / Luxury

모모쌤! 'ㅗ' 시리즈까지 정리가 끝났습니다. '로'처럼 단어의 시작으로는 잘 쓰이지 않는 글자들은 학생들에게 예외적인 경우라고 가볍게 알려주시면 좋을 것 같아요.

다음은 '교~효' 시리즈나 '구~후' 시리즈로 계속해 볼까요? Would you like to proceed with the 'Gyo' (double vowel) or 'Gu' (single vowel) series next?

안녕하세요, 모모쌤! 이번에는 입술을 동그랗게 오므리며 '이'에서 '오'로 빠르게 넘어가는 'ㅛ' 계열(이중모음) 단어들을 정리해 드릴게요.

'ㅛ' 발음 역시 한국어의 두음법칙과 표준 표기법 때문에 단어 첫머리에 오는 단어가 매우 한정적입니다. 특히 **'뇨, 됴, 료, 뵤, 쇼, 죠, 쵸, 쿄, 툐'**는 현대 표준 한국어 단어 첫머리에 외래어를 제외하고는 거의 쓰이지 않습니다.

학생들에게는 **"이 소리들은 단어의 중간이나 끝(예: ~해요, ~예요)에서 아주 많이 쓰인다"**고 알려주시면 아주 유익한 수업이 될 거예요!

1. 교 (Gyo)

한자어 단어가 풍부한 발음입니다.

교육 (Gyo-yuk) / การศึกษา / Education
교실 (Gyo-sil) / ห้องเรียน / Classroom
교복 (Gyo-bok) / ชุดนักเรียน / School uniform
교사 (Gyo-sa) / ครู / Teacher
교과서 (Gyo-gwa-seo) / แบบเรียน / Textbook
교통 (Gyo-tong) / การจราจร / Traffic
교환 (Gyo-hwan) / การแลกเปลี่ยน / Exchange
교류 (Gyo-ryu) / การแลกเปลี่ยนวัฒนธรรม / Interchange
교우 (Gyo-u) / เพื่อนนักเรียน / Schoolmate
교회 (Gyo-hoe) / โบสถ์ / Church

2. 묘 (Myo)

묘사 (Myo-sa) / การพรรณนา / Description
묘지 (Myo-ji) / สุสาน / Cemetery
묘목 (Myo-mok) / ต้นกล้า / Sapling
묘기 (Myo-gi) / การแสดงความสามารถพิเศษ / Acrobatic feat
묘미 (Myo-mi) / เสน่ห์, ความงดงาม / Charm/Exquisite beauty
묘하다 (Myo-ha-da) / แปลก, ประหลาด / Strange/Mysterious
묘약 (Myo-yak) / ยามหัศจรรย์ / Wonder drug
묘책 (Myo-chaek) / แผนการที่ยอดเยี่ยม / Brilliant plan

3. 요 (Yo)

요리 (Yo-ri) / การทำอาหาร / Cooking
요일 (Yo-il) / วัน (ในสัปดาห์) / Day of the week
요람 (Yo-ram) / เปลเด็ก / Cradle
요구 (Yo-gu) / การเรียกร้อง / Demand/Request
요금 (Yo-geum) / ค่าธรรมเนียม / Fee/Fare
요약 (Yo-yak) / การสรุป / Summary
요령 (Yo-ryeong) / เคล็ดลับ / Knack/Trick
요소 (Yo-so) / ปัจจัย / Element
요정 (Yo-jeong) / นางฟ้า / Fairy
요동 (Yo-dong) / การสั่นสะเทือน / Fluctuation/Shaking

4. 표 (Pyo)

표정 (Pyo-jeong) / สีหน้า / Facial expression
표면 (Pyo-myeon) / พื้นผิว / Surface
표지 (Pyo-ji) / ปก (หนังสือ) / Cover
표현 (Pyo-hyeon) / การแสดงออก / Expression
표적 (Pyo-jeok) / เป้าหมาย / Target
표기 (Pyo-gi) / การบันทึก / Notation/Inscription
표본 (Pyo-bon) / ตัวอย่าง / Specimen/Sample
표백 (Pyo-baek) / การฟอกขาว / Bleaching
표지판 (Pyo-ji-pan) / ป้ายจราจร / Signboard
표출 (Pyo-chul) / การเผยให้เห็น / Manifestation

5. 효 (Hyo)

효도 (Hyo-do) / ความกตัญญู / Filial piety
효과 (Hyo-gwa) / ผลกระทบ, ประสิทธิผล / Effect
효능 (Hyo-neung) / ประสิทธิภาพ / Efficacy
효율 (Hyo-yul) / ประสิทธิภาพ / Efficiency
효소 (Hyo-so) / เอนไซม์ / Enzyme
효심 (Hyo-sim) / จิตใจที่กตัญญู / Filial heart
효자 (Hyo-ja) / ลูกชายที่กตัญญู / Devoted son
효녀 (Hyo-nyeo) / ลูกสาวที่กตัญญู / Devoted daughter
효도관광 (Hyo-do-gwan-gwang) / ทัวร์กตัญญู / Filial tour
효력 (Hyo-ryeok) / ผลบังคับใช้ / Validity/Effectiveness

💡 모모쌤을 위한 수업 포인트: 'ㅛ' 발음은 태국어의 'โ- (오)' 발음과 유사하지만, 한국어에서는 '이' 소리가 아주 살짝 섞여야 합니다.

참고: '쇼(Show)', '요가(Yoga)', '초콜릿(Chocolate -> 쵸콜렛 X)' 같은 단어들은 모두 외래어이거나 표준 표기법상 '소, 요, 초'로 적기 때문에 이번 리스트에서는 제외했습니다.

다음은 '구~후' (ㅜ 계열) 시리즈를 만들어 드릴까요? 아니면 중간에 궁금한 발음이 있으신가요? Would you like me to move on to the 'Gu' to 'Hu' series next?

안녕하세요, 모모쌤! 이번에는 입술을 앞으로 쭉 내밀며 소리 내는 'ㅜ' 계열(단모음) 발음 단어들을 정리해 드릴게요.

이 발음은 태국어의 '우(ู)' 발음과 비슷하지만, 한국어에서는 입술을 더 동그랗고 단단하게 모아주는 것이 포인트입니다. 외래어를 쏙 뺀 순우리말과 기초 한자어들로 알차게 구성했습니다.

1. 구 (Gu)

구름 (Gu-reum) / เมฆ / Cloud
구두 (Gu-du) / รองเท้าหนัง / Shoes
구석 (Gu-seok) / มุม / Corner
구슬 (Gu-seul) / ลูกปัด, ลูกแก้ว / Bead, Marble
구멍 (Gu-myeong) / รู / Hole
구경 (Gu-gyeong) / การเที่ยวชม / Sightseeing
구부리다 (Gu-bu-ri-da) / งอ / To bend
구하다 (Gu-ha-da) / หา, ช่วยชีวิต / To seek, To save
구르다 (Gu-reu-da) / กลิ้ง / To roll
구이 (Gu-i) / อาหารย่าง / Grilled food

2. 누 (Nu)

누나 (Nu-na) / พี่สาว / Older sister
누구 (Nu-gu) / ใคร / Who
누르다 (Nu-reu-da) / กด / To press
누비다 (Nu-bi-da) / ไปทั่ว, เย็บควิลท์ / To crisscross, To quilt
누룩 (Nu-ruk) / ยีสต์เกาหลี / Yeast (Nuruk)
누에 (Nu-e) / ตัวไหม / Silkworm
누렇다 (Nu-reoh-ta) / สีเหลืองทอง / To be yellowish
누더기 (Nu-deo-gi) / ผ้าขี้ริ้ว / Rags
누락 (Nu-rak) / การตกหล่น / Omission
누명 (Nu-myeong) / การถูกใส่ร้าย / False charge

3. 두 (Du)

두부 (Du-bu) / เต้าหู้ / Tofu
두뇌 (Du-noe) / สมอง / Brain
두루마리 (Du-ru-ma-ri) / ม้วน / Roll (of paper/cloth)
두리번거리다 (Du-ri-beon-geo-ri-da) / มองไปรอบๆ / To look around
두껍다 (Du-kkeop-da) / หนา / Thick
두렵다 (Du-ryeop-da) / กลัว / Afraid
두드리다 (Du-deu-ri-da) / เคาะ / To knock/tap
두드러기 (Du-deu-reo-gi) / ผื่นคัน / Hives/Rash
두루 (Du-ru) / โดยทั่ว / All over/Widely
두목 (Du-mok) / หัวหน้าก๊วน / Boss/Leader

4. 루 (Ru)

한국어 두음법칙상 '루'로 시작하는 순수 단어는 거의 없으나, 고어나 특수어를 찾아보았습니다.

루 (Ru) / ความเสียหาย / Harm/Trouble (as in '누를 끼치다'의 고어적 쓰임)
루다 (Ru-da) / ทำให้สำเร็จ (ภาษาเก่าของ 이루다) / To achieve (Archaic)

5. 무 (Mu)

무지개 (Mu-ji-gae) / สายรุ้ง / Rainbow
무릎 (Mu-reup) / เข่า / Knee
무섭다 (Mu-seop-da) / น่ากลัว / Scary
무대 (Mu-dae) / เวที / Stage
무게 (Mu-ge) / น้ำหนัก / Weight
무겁다 (Mu-geop-da) / หนัก / Heavy
무늬 (Mu-nyi) / ลวดลาย / Pattern
무덤 (Mu-deom) / หลุมศพ / Grave
무디다 (Mu-di-da) / ทื่อ / Blunt/Dull
무르다 (Mu-reu-da) / นิ่ม / Soft

6. 부 (Bu)

부모 (Bu-mo) / พ่อแม่ / Parents
부엌 (Bu-eok) / ห้องครัว / Kitchen
부채 (Bu-chae) / พัด / Fan
부드럽다 (Bu-deu-reop-da) / นุ่มนวล / Soft
부끄럽다 (Bu-kkeu-reop-da) / อาย / Shy
부딪히다 (Bu-dit-hi-da) / ชน / To bump into
부수다 (Bu-su-da) / ทำลาย / To break/smash
부지런하다 (Bu-ji-reon-ha-da) / ขยัน / Diligent
부풀다 (Bu-pul-da) / พองตัว / To swell
부르다 (Bu-reu-da) / เรียก, อิ่ม / To call, To be full

7. 수 (Su)

수박 (Su-bak) / แตงโม / Watermelon
수저 (Su-jeo) / ช้อน과ตะเกียบ / Spoon and chopsticks
수첩 (Su-cheop) / สมุดบันทึก / Pocketbook
수염 (Su-yeom) / หนวดเครา / Beard
수영 (Su-yeong) / การว่ายน้ำ / Swimming
수건 (Su-geon) / ผ้าขนหนู / Towel
수요일 (Su-yo-il) / วันพุธ / Wednesday
수도 (Su-do) / เมืองหลวง / Capital city
수평 (Su-pyeong) / แนวนอน / Horizontal
수줍다 (Su-jup-da) / ขี้อาย / Shy

8. 우 (U)

우유 (U-yu) / นม / Milk
우산 (U-san) / ร่ม / Umbrella
우정 (U-jeong) / มิตรภาพ / Friendship
우주 (U-ju) / จักรวาล / Universe
우체국 (U-che-guk) / ไปรษณีย์ / Post office
우연 (U-yeon) / บังเอิญ / Coincidence
우습다 (U-seup-da) / ตลก / Funny
우렁이 (U-reong-i) / หอยขม / Snail
우러나다 (U-reo-na-da) / ออกมาจากใจ, (น้ำชา) ออกรส / To infuse, To come from the heart
우뚝 (U-ttuk) / ตระหง่าน / Towering

9. 주 (Ju)

주머니 (Ju-meo-ni) / กระเป๋าเสื้อ/กางเกง / Pocket
주소 (Ju-so) / ที่อยู่ / Address
주인 (Ju-in) / เจ้าของ / Owner
주말 (Ju-mal) / วันหยุดสุดสัปดาห์ / Weekend
주변 (Ju-byeon) / บริเวณรอบๆ / Surroundings
주문 (Ju-mun) / การสั่งซื้อ / Order
주의 (Ju-ui) / ความระมัดระวัง / Caution
주방 (Ju-bang) / ห้องครัว / Kitchen
주물럭 (Ju-mul-reok) / จูมุล럭 (เนื้อนวดปรุงรส) / Marinated meat
주름 (Ju-reum) / ริ้วรอย / Wrinkle

10. 추 (Chu)

추억 (Chu-eok) / ความทรงจำ / Memory
추다 (Chu-da) / เต้น / To dance
추위 (Chu-wi) / ความหนาว / Coldness
추석 (Chu-seok) / วันชูซอก / Chuseok
추측 (Chu-cheuk) / การคาดเดา / Guess
추락 (Chu-rak) / การตกลงมา / Fall/Plunge
추방 (Chu-bang) / การเนรเทศ / Banishment
추가 (Chu-ga) / การเพิ่ม / Addition
추하다 (Chu-ha-da) / น่าเกลียด / Ugly
추적 (Chu-jeok) / การติดตาม / Tracking

11. 쿠 (Ku)

순수 한국어 단어로는 주로 의성어가 많습니다.

쿠르릉 (Ku-reu-reung) / ครืนๆ (เสียงฟ้าร้อง) / Rumbling (thunder)
쿠당탕 (Ku-dang-tang) / โครมคราม / Clatter/Thump

12. 투 (Tu)

투덜거리다 (Tu-deol-geo-ri-da) / บ่นพึมพำ / To grumble
투명하다 (Tu-myeong-ha-da) / โปร่งใส / Transparent
투표 (Tu-pyo) / การลงคะแนน / Vote
투병 (Tu-byeong) / การสู้กับโรค / Fighting a disease
투정 (Tu-jeong) / การตัดพ้อ / Whining
투항 (Tu-hang) / การยอมจำนน / Surrender

13. 푸 (Pu)

푸르다 (Pu-reu-da) / สีน้ำเงิน/เขียว / Blue/Green
푸대접 (Pu-dae-jeop) / การต้อนรับที่ไม่ดี / Poor treatment
푸념 (Pu-nyeom) / การบ่นระบาย / Grumbling
푸짐하다 (Pu-jim-ha-da) / เยอะแยะ, เต็มอิ่ม / Bountiful/Generous
푸석푸석 (Pu-seok-pu-seok) / แห้งกร้าน / Dry/Crumbly

14. 후 (Hu)

후추 (Hu-chu) / พริกไทย / Pepper
후회 (Hu-hoe) / ความเสียใจภายหลัง / Regret
후배 (Hu-bae) / รุ่นน้อง / Junior
후손 (Hu-son) / ทายาท / Descendant
후각 (Hu-gak) / ประสาทสัมผัสการดมกลิ่น / Sense of smell
후문 (Hu-mun) / ประตูหลัง / Back gate
후하다 (Hu-ha-da) / ใจดี, มีน้ำใจ / Generous
후들거리다 (Hu-deul-geo-ri-da) / สั่นเทา / To shake/tremble
후끈후끈 (Hu-kkeun-hu-kkeun) / ร้อนผ่าว / Hot/Burning
후련하다 (Hu-ryeon-ha-da) / โล่งอก / Relieved

모모쌤! 'ㅜ' 시리즈도 알차게 준비되었습니다. '루'와 '쿠'처럼 단어가 적은 글자들은 수업할 때 **"한국어에서는 주로 모양이나 소리를 흉내 내는 말에 많이 쓰여요"**라고 팁을 주시면 좋을 것 같습니다.

다음은 '규~휴' (ㅠ 계열) 시리즈로 넘어갈까요? 아니면 '그~흐' (ㅡ 계열)가 필요하신가요? 말씀해 주세요!

안녕하세요, 모모쌤! 이번에는 입술을 앞으로 내밀며 '이'에서 '우'로 빠르게 넘어가는 'ㅠ' 계열(이중모음) 발음 단어들을 정리해 드릴게요.

'ㅠ' 발음 역시 한국어의 두음법칙과 표준 표기법 때문에 단어 첫머리에 오는 순수 한국어(또는 한자어) 단어가 매우 한정적입니다. 특히 **'뉴, 듀, 류, 뮤, 뷰, 슈, 쥬, 츄, 큐, 튜, 퓨'**는 현대 표준 한국어에서 외래어(예: 뉴스, 컴퓨터, 뷰티 등)가 아니면 단어 첫머리에 거의 쓰이지 않습니다.

학생들에게는 **"이 발음들은 단어의 시작보다는 중간이나 끝에서 더 자주 만날 수 있어요"**라고 설명해 주시면 좋습니다.

1. 규 (Gyu)

한자어 위주로 구성되어 있어 수준 높은 어휘 공부에 좋습니다.

규칙 (Gyu-chik) / กฎระเบียบ / Rule
규모 (Gyu-mo) / ขนาด / Scale
규정 (Gyu-jeong) / ข้อบังคับ / Regulation
규제 (Gyu-je) / การควบคุม / Restriction
규수 (Gyu-su) / กุลสตรี / Young lady (of a good family)
규방 (Gyu-bang) / ห้องของผู้หญิง (สมัยโบราณ) / Inner room (for women)
규명 (Gyu-myeong) / การพิสูจน์ให้กระจ่าง / Investigation/Clarification
규격 (Gyu-gyeok) / มาตรฐาน / Standard/Specification
규탄 (Gyu-tan) / การประณาม / Condemnation
규소 (Gyu-so) / ซิลิคอน / Silicon

2. 뉴 (Nyu)

외래어(News)를 제외하면 첫머리에 오는 단어가 거의 없습니다.

뉴 (Nyu) - '유'의 옛말이나 일부 성씨에서 드물게 쓰임.

3. 유 (Yu)

단어가 가장 많고 일상생활에서 자주 쓰이는 카테고리입니다.

유리 (Yu-ri) / แก้ว / Glass
유월 (Yu-wol) / เดือนมิถุนายน / June
유치원 (Yu-chi-won) / โรงเรียนอนุบาล / Kindergarten
유행 (Yu-haeng) / แฟชั่น, เป็นที่นิยม / Trend/Fad
유지 (Yu-ji) / การรักษาไว้ / Maintenance
유산 (Yu-san) / มรดก / Legacy/Inheritance
유물 (Yu-mul) / โบราณวัตถุ / Relic/Artifact
유익 (Yu-ik) / มีประโยชน์ / Beneficial
유순하다 (Yu-sun-ha-da) / เรียบร้อย, อ่อนโยน / Gentle/Mild
유치하다 (Yu-chi-ha-da) / เด็กน้อย, ไร้เดียงสา / Childish

4. 슈 (Syu)

주로 의성어 위주로 찾아보았습니다.

슈욱 (Syu-uk) / ฟึ่บ (เสียงเคลื่อนที่อย่างรวดเร็ว) / Whizzing (sound)

5. 휴 (Hyu)

휴식 (Hyu-sik) / การพักผ่อน / Rest
휴일 (Hyu-il) / วันหยุด / Holiday
휴가 (Hyu-ga) / การลาพักร้อน / Vacation
휴지 (Hyu-ji) / กระดาษชำระ / Tissue
휴대 (Hyu-dae) / การพกพา / Portability
휴게소 (Hyu-ge-so) / จุดพักรถ / Rest area
휴학 (Hyu-hak) / การพักการเรียน / Leave of absence (from school)
휴전 (Hyu-jeon) / การ 휴전 / Truce/Armistice
휴게실 (Hyu-ge-sil) / ห้องพักผ่อน / Lounge/Breakroom
휴한 (Hyu-han) / การพักทำการเกษตร / Fallow (leaving land uncultivated)

💡 모모쌤을 위한 수업 포인트: 'ㅠ' 발음은 입술을 'ㅜ'처럼 아주 좁게 모으는 것이 중요합니다. 특히 **'규'**와 **'휴'**는 한국어에서 고급 어휘와 일상 어휘에 고루 쓰이므로, 이 두 가지를 중점적으로 연습시켜 주시면 좋습니다.

이제 마지막 단모음 시리즈인 '그~흐' (ㅡ 계열)를 정리해 드릴까요? 아니면 중간에 다른 궁금한 발음이 있으신가요? Would you like me to move on to the 'Geu' to 'Heu' series next?

안녕하세요, 모모쌤! 이번에는 입술을 옆으로 길게 당기며 소리 내는 'ㅡ' 계열(단모음) 발음 단어들을 정리해 드릴게요.

'ㅡ' 발음은 태국어의 '으(ึ)' 발음과 매우 유사해서 학생들이 친숙하게 느끼지만, 'ㅜ' 발음과 확실히 구분할 수 있도록 입술을 일자로 쭉 펴는 것을 강조해 주세요. 외래어를 제외한 순우리말과 한자어들로 구성했습니다.

1. 그 (Geu)

그릇 (Geu-reut) / ชาม / Bowl
그림 (Geu-rim) / รูปภาพ / Picture
그늘 (Geu-neul) / ร่มเงา / Shade
그물 (Geu-mul) / ตาข่าย / Net
그때 (Geu-ttae) / ตอนนั้น / That time
그리다 (Geu-ri-da) / วาด / To draw
그립다 (Geu-rip-da) / คิดถึง / To miss
그래서 (Geu-rae-seo) / ดังนั้น / So
그대로 (Geu-dae-ro) / อย่างนั้น / As it is
그치다 (Geu-chi-da) / หยุด / To stop

2. 느 (Neu)

느리다 (Neu-ri-da) / ช้า / Slow
느끼다 (Neu-kki-da) / รู้สึก / To feel
느긋하다 (Neu-geut-ha-da) / สบายๆ / Relaxed
느슨하다 (Neu-seun-ha-da) / หลวม / Loose
늑대 (Neuk-dae) / หมาป่า / Wolf
늪 (Neup) / หนองน้ำ / Swamp
느닷없이 (Neu-dat-eops-i) / ทันทีทันใด / Suddenly
느티나무 (Neu-ti-na-mu) / ต้นนือทีนา มู (ต้นไม้ชนิดหนึ่ง) / Zelkova tree

3. 드 (Deu)

드물다 (Deu-mul-da) / หายาก / Rare
드디어 (Deu-di-eo) / ในที่สุด / Finally
드러내다 (Deu-reo-nae-da) / เปิดเผย / To reveal
드나들다 (Deu-na-deul-da) / เข้าๆ ออกๆ / To frequent
드높다 (Deu-nop-da) / สูงส่ง / Very high
드넓다 (Deu-neolp-da) / กว้างใหญ่ / Vast
드세다 (Deu-se-da) / แข็งกร้าว / Strong/Aggressive

4. 르 (Reu)

한국어 두음법칙상 '르'로 시작하는 순수 단어는 거의 없습니다.

르다 (Reu-da) - '이르다'의 옛말 혹은 일부 방언

5. 므 (Meu)

현대 표준어 단어 첫머리에는 거의 쓰이지 않습니다.

6. 브 (Beu)

대부분 외래어(브랜드, 브이 등)이며 순수 단어는 거의 없습니다.

7. 스 (Seu)

스스로 (Seu-seu-ro) / ด้วยตัวเอง / By oneself
스물 (Seu-mul) / ยี่สิบ / Twenty
스며들다 (Seu-myeo-deul-da) / ซึมเข้าไป / To soak into
스님 (Seu-nim) / พระสงฆ์ / Buddhist monk
스치다 (Seu-chi-da) / เฉียด / To graze/brush by
스산하다 (Seu-san-ha-da) / วังเวง / Dreary
스르르 (Seu-reu-reu) / อย่างแผ่วเบา / Softly/Gently

8. 으 (Eu)

으뜸 (Eu-tteum) / ที่หนึ่ง, ยอดเยี่ยม / Best/Top
으스대다 (Eu-seu-dae-da) / อวดดี / To boast
으깨다 (Eu-kkae-da) / บด / To mash
으스스하다 (Eu-seu-seu-ha-da) / ขนลุก, หนาวสั่น / Chilly/Creepy
으리으리하다 (Eu-ri-eu-ri-ha-da) / หรูหรามาก / Grand/Magnificent
으레 (Eu-re) / ตามปกติ / Naturally/Habitually

9. 즈 (Jeu)

즈음 (Jeu-eum) / ประมาณ, ช่วงเวลา / Around (time)

10. 크 (Keu)

크다 (Keu-da) / ใหญ่ / Big
크기 (Keu-gi) / ขนาด / Size
크게 (Keu-ge) / อย่างใหญ่ / Largely

11. 트 (Teu)

트다 (Teu-da) / ผลิ, แตก (ผิว) / To sprout, To chap
트이다 (Teu-i-da) / เปิดโล่ง / To be open
트집 (Teu-jip) / การจับผิด / Fault-finding

12. 프 (Peu)

현대 한국어 단어 첫머리에는 외래어 외에 순수 단어가 거의 없습니다.

13. 흐 (Heu)

흐르다 (Heu-reu-da) / ไหล / To flow
흐리다 (Heu-ri-da) / มืดครึ้ม / Cloudy
흐뭇하다 (Heu-mut-ha-da) / ปลื้มใจ / Satisfied
흐릿하다 (Heu-rit-ha-da) / มัว, ไม่ชัด / Blurry
흐느끼다 (Heu-neu-kki-da) / สะอื้น / To sob
흐트러지다 (Heu-teu-reo-ji-da) / ยุ่งเหยิง / Disheveled
흐름 (Heu-reum) / การไหล, กระแส / Flow/Trend
흐느적거리다 (Heu-neu-jeok-geo-ri-da) / แกว่งไปมา / To wiggle/sway
흐물흐물 (Heu-mul-heu-mul) / นิ่มเละ / Mushy

💡 모모쌤을 위한 수업 포인트: '르, 므, 브, 즈, 츠, 프' 발음으로 시작하는 순수 한국어 단어는 매우 드뭅니다. 학생들에게 **"이 글자들은 단어의 맨 앞보다는 외래어를 표기할 때나 단어의 중간에서 더 많이 쓰여요"**라고 알려주시면 한글의 구조를 더 깊이 이해하게 될 거예요!

이제 마지막 단모음인 '기~히' (ㅣ 계열) 시리즈를 만들어 드릴까요? 아니면 지금까지의 자료를 바탕으로 복습 퀴즈를 짜 드릴까요?

안녕하세요, 모모쌤! 드디어 단모음 시리즈의 마지막인 'ㅣ' 계열 발음 단어들을 정리해 드릴게요.

'ㅣ' 발음은 입술을 양옆으로 팽팽하게 당기며 내는 소리입니다. 태국어의 '이(ี)' 발음과 비슷해서 학생들이 쉽게 따라 하지만, '니, 디, 리' 등은 한국어의 특성상 단어 첫머리에 순수 우리말이 거의 없다는 점을 수업 포인트로 짚어주시면 좋습니다.

1. 기 (Gi)

기차 (Gi-cha) / รถไฟ / Train
기다리다 (Gi-da-ri-da) / รอ / To wait
기분 (Gi-bun) / อารมณ์ / Mood/Feeling
기름 (Gi-reum) / น้ำมัน / Oil
기둥 (Gi-dung) / เสา / Pillar
기억 (Gi-eok) / ความจำ / Memory
기침 (Gi-chim) / การไอ / Cough
기운 (Gi-un) / พลัง, แรง / Energy/Vitality
기술 (Gi-sul) / เทคโนโลยี, ทักษะ / Technology/Skill
기쁘다 (Gi-ppeu-da) / ดีใจ / Happy/Glad

2. 니 (Ni)

한국어 두음법칙상 첫머리에 '니'가 오는 순수 단어는 매우 드뭅니다.

니은 (Ni-eun) / นีอึน (ชื่อตัวอักษร ㄴ) / Nieun (The letter 'ㄴ')
니까짓 (Ni-kka-jit) / คนอย่างเจ้า (คำดูหมิ่นเล็กน้อย) / Someone like you

3. 디 (Di)

디디다 (Di-di-da) / เหยียบ / To step on/tread

4. 리 (Ri)

두음법칙으로 인해 첫머리에 오는 순수 한국어 단어가 없습니다.

5. 미 (Mi)

미소 (Mi-so) / รอยยิ้ม / Smile
미리 (Mi-ri) / ล่วงหน้า / In advance/Ahead
미안하다 (Mi-an-ha-da) / ขอโทษ / To be sorry
미끄럽다 (Mi-kkeu-reop-da) / ลื่น / Slippery
미움 (Mi-um) / ความเกลียด / Hatred
미래 (Mi-rae) / อนาคต / Future
미역 (Mi-yeok) / สาหร่ายทะเล / Seaweed
미루다 (Mi-ru-da) / เลื่อนออกไป / To postpone
미지근하다 (Mi-ji-geun-ha-da) / อุ่นๆ / Lukewarm
미인 (Mi-in) / คนสวย / Beautiful woman

6. 비 (Bi)

비 (Bi) / ฝน / Rain
비빔밥 (Bi-bim-bap) / ข้าวยำเกาหลี / Bibimbap
비누 (Bi-nu) / สบู่ / Soap
비밀 (Bi-mil) / ความลับ / Secret
비싸다 (Bi-ssa-da) / แพง / Expensive
비행기 (Bi-haeng-gi) / เครื่องบิน / Airplane
비슷하다 (Bi-seut-ha-da) / คล้ายกัน / Similar
비우다 (Bi-u-da) / ทำให้ว่างเปล่า / To empty
비둘기 (Bi-dul-gi) / นกพิราบ / Pigeon
비명 (Bi-myeong) / เสียงกรีดร้อง / Scream

7. 시 (Si)

시간 (Si-gan) / เวลา / Time
시장 (Si-jang) / ตลาด / Market
시원하다 (Si-won-ha-da) / เย็นสบาย / Refreshing/Cool
시작 (Si-jak) / การเริ่มต้น / Start/Beginning
시계 (Si-gye) / นาฬิกา / Clock/Watch
시골 (Si-gol) / ชนบท / Countryside
시험 (Si-hyeom) / การสอบ / Exam
시청 (Si-cheong) / ศาลาว่าการเมือง / City hall
시끄럽다 (Si-kkeu-reop-da) / เสียงดัง / Noisy
시들다 (Si-deul-da) / เหี่ยวเฉา / To wither

8. 이 (I)

이름 (I-reum) / ชื่อ / Name
이야기 (I-ya-gi) / เรื่องราว / Story/Talk
이사 (I-sa) / การย้ายบ้าน / Moving
이유 (I-yu) / เหตุผล / Reason
이불 (I-bul) / ผ้าห่ม / Blanket
이미 (I-mi) / เรียบร้อยแล้ว / Already
이마 (I-ma) / หน้าผาก / Forehead
이웃 (I-ut) / เพื่อนบ้าน / Neighbor
이빨 (I-ppal) / ฟัน / Teeth
이번 (I-beon) / ครั้งนี้ / This time

9. 지 (Ji)

지금 (Ji-geum) / ตอนนี้ / Now
지도 (Ji-do) / แผนที่ / Map
지하철 (Ji-ha-cheol) / รถไฟใต้ดิน / Subway
지갑 (Ji-gap) / กระเป๋าสตางค์ / Wallet
지식 (Ji-sik) / ความรู้ / Knowledge
지우개 (Ji-u-gae) / ยางลบ / Eraser
지치다 (Ji-chi-da) / เหนื่อยล้า / To be exhausted
지키다 (Ji-ki-da) / รักษา, ปกป้อง / To keep/protect
지붕 (Ji-bung) / หลังคา / Roof
지각 (Ji-gak) / การมาสาย / Being late

10. 치 (Chi)

치마 (Chi-ma) / กระโปรง / Skirt
치약 (Chi-yak) / ยาสีฟัน / Toothpaste
치과 (Chi-gwa) / คลินิกทันตกรรม / Dental clinic
치료 (Chi-ryo) / การรักษา / Treatment
치우다 (Chi-u-da) / ทำความสะอาด, ย้าย / To tidy up/clear away
치밀하다 (Chi-mil-ha-da) / ละเอียดถี่ถ้วน / Detailed/Meticulous
치다 (Chi-da) / ตี, เล่น(เปียโน) / To hit/play (instrument)
치솟다 (Chi-sot-da) / พุ่งสูงขึ้น / To soar/skyrocket

11. 키 (Ki)

키 (Ki) / ส่วนสูง / Height
키우다 (Ki-u-da) / เลี้ยงดู / To raise/grow
키 (Ki) / กระด้ง (ฝัดข้าว) / Winnowing basket (Traditional tool)

12. 티 (Ti)

티 (Ti) / ตำหนิ, ร่องรอย / Flaw/Speck
티나다 (Ti-na-da) / ดูออกง่าย, สังเกตเห็นได้ชัด / To be obvious

13. 피 (Pi)

피 (Pi) / เลือด / Blood
피부 (Pi-bu) / ผิวหนัง / Skin
피리 (Pi-ri) / ขลุ่ย / Flute
피곤하다 (Pi-gon-ha-da) / เหนื่อย / Tired
피하다 (Pi-ha-da) / หลบหลีก / To avoid
피우다 (Pi-u-da) / จุด(ไฟ), สู(บุหรี่), ทำให้บาน / To light, smoke, or bloom
피어나다 (Pi-eo-na-da) / ผลิบาน / To bloom/blossom
피해 (Pi-hae) / ความเสียหาย / Damage/Harm

14. 히 (Hi)

히죽 (Hi-juk) / ยิ้มกริ่ม / Grinning (onomatopoeia)
히히 (Hi-hi) / ฮี่ๆ (เสียงหัวเราะ) / Hehe (sound of giggling)

💡 모모쌤을 위한 수업 포인트: 'ㅣ' 발음 시리즈는 일상에서 가장 많이 쓰이는 단어들이 가득합니다. 특히 '시간', '지금', '이름' 같은 단어들은 첫 수업에서 꼭 가르쳐야 하는 필수 단어들이니 강조해 주세요!

이로써 가~하부터 시작해서 모든 주요 모음 계열의 단어 정리가 끝났습니다.

모모쌤, 다음 프로젝트는 무엇인가요?

지금까지 정리한 단어들을 활용한 '한국어 회화 상황극' 대본 만들기?
아니면 학생들이 가장 어려워하는 '받침(Patchim)' 발음 단어 정리?

원하시는 주제를 말씀해 주시면 바로 준비해 드릴게요! Would you like me to organize a list for 'Patchim' (final consonants) next?

저작자표시 비영리 변경금지 (새창열림)

'공부하기 > ★KOREA language(모모쌤)' 카테고리의 다른 글

모모쌤 : 겹받침 사례 (0)	2026.02.01
모모쌤 : 받침이 들어간 단어 공부 (0)	2026.02.01
모모쌤 : 신세대 속어, 약어 (0)	2026.01.31
모모쌤 : 있어요. 없어요, 많아요. 적어요 (0)	2026.01.31
모모쌤 : 방가방가 업그레이드 버전 (0)	2026.01.31